
MANİLA, 16 Kasım (Xinhua) — Çin Başbakanı Li Qiang, mevcut çalkantılı ve karmaşık uluslararası konjonktürde Çin ile Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği’nin (ASEAN) birlik içinde hareket etmesi, engellerin üstesinden gelmesi ve ortak geleceğe sahip daha yakın bir Çin-ASEAN topluluğu inşa etmek üzere birlikte çalışması gerektiğini söyledi.
Li pazartesi günü Filipinler’in başkenti Manila’da düzenlenen 29. Çin-ASEAN Zirvesi’nde konuşma yaptı.
İçinde bulunduğumuz yılın Çin-ASEAN kapsamlı stratejik ortaklığının kurulmasının 5. yıldönümü olduğunu hatırlatan Li, son beş yılda küresel ölçekte tek taraflılık ve korumacılık eğilimlerinin arttığını, jeopolitik çatışmaların birbirini takip ettiğini belirtti.
Bu konjonktüre rağmen Çin-ASEAN işbirliğinin hem nicelik hem de nitelik bakımından gelişerek ilerlemeyi sürdürdüğünü belirten Li, işbirliği mekanizmalarının daha da güçlendirildiğini ve bağlantılılığın sürekli artırıldığını söyledi.
Çin Başbakanı, son beş yıllık olağanüstü sürecin ve zorluklarla elde edilen kazanımların, değerli deneyimler ile faydalı dersler sunduğunu ifade etti.
Li, Güney Çin Denizi’nde kalıcı barış ve istikrar için sağlam bir kurumsal güvence sağlayacak olan Davranış Kuralları’nın en kısa sürede sonuçlandırılmasını sabırsızlıkla beklediklerini kaydetti.
Bölgesel kalkınma ve refahın teşvik edilmesi çağrısında da bulunan Li, her iki tarafın da Çin-Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN) Serbest Ticaret Bölgesi Protokolü’nün 3.0 Versiyonu’nun yürürlüğe girmesini, sanayi ve tedarik zinciri işbirliğini derinleştirmek, demiryolu ve karayolu gibi alanlarda altyapı bağlantılılığını, diğer bir ifadeyle “somut bağlantı imkanlarını” hızlandırmak ve mekanizmalar, standartlar ve kurallara ilişkin “soyut bağlantı imkanlarını” güçlendirmek üzere fırsat olarak değerlendirmesi gerektiğini vurguladı.
Çin-ASEAN Enerji Bakanları Toplantısı mekanizmasının kurulmasını memnuniyetle karşıladıklarını dile getiren Li, önümüzdeki yıl Çin-ASEAN Yapay Zeka İşbirliği Yılı’nı başarıyla düzenlemek, “Yapay Zeka Artı” işbirliğini ilerletmek ve yüksek kaliteli bölgesel ekonomik kalkınma için güçlü bir itici güç oluşturmak üzere ASEAN ile çalışmaya hazır olduklarını ifade etti.
Halkların refahının artırılması çağrısında da bulunan Li, bölgede sürdürülebilir kalkınmayı teşvik etmek amacıyla Çin-ASEAN İşbirliği Fonu’na katkıda bulunmayı ve yoksulluğun azaltılması, afetlerin önlenmesi ve etkilerinin azaltılması, gıda güvenliği ile anne ve çocuk sağlığı gibi alanlarda ASEAN ile işbirliğini güçlendirmeye hazır olduklarını belirtti.



