Van’daki kuraklık, sıcak hava dalgaları, su stresi ve taşkın gibi iklim kaynaklı riskler, uydu teknolojileri ve yapay zeka desteğiyle mercek altına alınıyor. Kentin 13 ilçesini kapsayan bu detaylı analizler, bölgenin risk haritalarına dönüştürülerek geleceğe yönelik stratejik adımlara temel oluşturacak.
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (YYÜ) bünyesindeki uzman bir ekip tarafından hayata geçirilen “Uydu Verileri ve Yapay Zeka Tabanlı Bölgesel İklim Risk İzleme ve Karar Destek Sistemi Projesi”, iklim değişikliğinin yerel etkilerini bilimsel verilerle ortaya koyuyor. Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi tarafından desteklenen çalışma, kentin ekolojik geleceği için kritik önem taşıyor.
Proje kapsamında, 2015-2024 yıllarını kapsayan geniş bir veri seti analiz ediliyor. Uydu görüntüleri ve coğrafi veriler kullanılarak; orman yangınlarından hava kalitesine, taşkın riskinden toprak nemine kadar pek çok parametre inceleniyor. Yapay zeka algoritmaları sayesinde, hangi ilçelerin hangi risklere karşı daha savunmasız olduğu tespit ediliyor.
Yapılan ilk analizler endişe verici tabloyu gözler önüne seriyor: Son 10 yılda yaz aylarındaki ortalama sıcaklık 0,85 derece artarken, yıllık yağış miktarında 34 milimetrelik bir azalma kaydedildi. Araştırmacılar, verilerin kapsamını 2000 yılına kadar genişleterek daha derinlemesine bir perspektif sunmayı hedefliyor.
Hazırlanan bu stratejik risk haritaları; Valilik, belediyeler, AFAD ve Tarım ve Orman Müdürlüğü gibi kurumlarla paylaşılacak. Bu sayede, iklim değişikliğinin olumsuz etkilerine karşı önceden önlem alınması ve bilimsel temelli bir karar destek mekanizmasının oluşturulması amaçlanıyor.
Yerel ölçekte büyük önem taşıyan bu proje, uluslararası arenada da ses getirmeye hazırlanıyor. Antalya’da gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı’nda (COP31) katılımcılara sunulacak olan çalışma, Van’ın iklim mücadelesini küresel gündeme taşıyacak.
Proje yetkilileri, yapay zekanın geçmiş verileri öğrenerek gelecek projeksiyonları oluşturduğunu vurguluyor. Van’da yağışların azaldığını ve kuraklığın ciddi bir tehdit haline geldiğini belirten uzmanlar, projenin yerel yönetimler için hayati bir rehber olacağının altını çiziyor.



